Chiều ngày 07/10, Trường Đại học Quy Nhơn đã tham dự "Hội nghị tập huấn về công tác tự đánh giá cơ sở giáo dục đại học theo quy định tại Thông tư số 20/2026/TT-BGDĐT" do Cục Quản lý chất lượng, Bộ Giáo dục và Đào tạo chủ trì tổ chức. Hội nghị được tổ chức theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến qua ứng dụng Zoom Meeting. Hội nghị kết nối 205 điểm cầu trên toàn quốc với sự tham dự của gần 6.000 đại biểu, bao gồm lãnh đạo các đơn vị thuộc Bộ GDĐT, các chuyên gia trong nước và quốc tế, đại diện các cơ sở giáo dục đại học, tổ chức kiểm định chất lượng, kiểm định viên cùng đội ngũ cán bộ phụ trách công tác bảo đảm chất lượng. Đại diện tại điểm cầu Trường Đại học Quy Nhơn có lãnh đạo Nhà trường và lãnh đạo các đơn vị.

Quang cảnh hội nghị tại điểm cầu Trường Đại học Kinh tế Quốc dân Hà Nội.

Điểm cầu tại Trường Đại học Quy Nhơn
Chuyển dịch tư duy: Lấy cải tiến và kết quả thực chất làm trọng tâm
Phát biểu tại hội nghị, Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng Huỳnh Văn Chương nhấn mạnh yêu cầu chuyển đổi mạnh mẽ mô hình quản trị đại học từ quản lý hành chính sang quản trị dựa trên dữ liệu. Các trường đại học cần coi dữ liệu là nền tảng cốt lõi cho quản trị, nghiên cứu và tạo ra giá trị thực tế. Đồng thời, hệ thống bảo đảm chất lượng quốc gia cần phát triển theo hướng vừa bám sát thực tiễn trong nước, vừa tăng cường tính tương thích và hội nhập quốc tế.

Cục trưởng Huỳnh Văn Chương phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị
Từ định hướng này, Cục trưởng khẳng định tầm quan trọng của việc thay đổi tư duy kiểm định: chuyển từ “kiểm định để được công nhận” sang “kiểm định để cải tiến và phát triển”. Thước đo giá trị của kiểm định không dừng lại ở việc cơ sở giáo dục đã được công nhận hay chưa, mà nằm ở những chuyển biến cụ thể sau đánh giá: chất lượng nhà trường được nâng cao ra sao, môi trường học tập thay đổi thế nào và người học nhận được những lợi ích thực tế gì.
Thực tế thời gian qua cho thấy dù độ bao phủ kiểm định đã mở rộng, nhiều khía cạnh quan trọng như công khai thông tin bảo đảm chất lượng, rà soát chương trình đào tạo, đánh giá người học theo chuẩn đầu ra hay kết quả nghiên cứu khoa học vẫn còn dư địa lớn để cải thiện. Điều này đặt ra yêu cầu phải chuyển dịch trọng tâm: từ việc hệ thống “có” hồ sơ, quy trình, minh chứng sang việc đánh giá hệ thống đó “vận hành ra sao, đem lại kết quả gì và đã cải tiến như thế nào”.
Để thực hiện bước chuyển này, dữ liệu đóng vai trò then chốt. Dữ liệu quản trị phải bảo đảm các tiêu chí “đúng, đủ, sạch, sống”, được cập nhật thường xuyên nhằm hỗ trợ phân tích, đánh giá và ra quyết định. Chuyển đổi số trong bảo đảm chất lượng do đó không chỉ dừng ở việc số hóa tài liệu hay lưu trữ minh chứng điện tử, mà là sự thay đổi bản chất phương thức quản trị.
Thông tư số 20/2026/TT-BGDĐT đã thể chế hóa tư duy mới này khi thay đổi logic đánh giá: chuyển từ câu hỏi định tính “có hay không” sang xem xét “vận hành thế nào, kết quả gì, đã cải tiến ra sao”, đồng thời gia tăng chú trọng vào tác động thực tế, dữ liệu đối sánh, chuyển đổi số và tính minh bạch.
Cục trưởng cũng lưu ý, chất lượng phải được kiến tạo từ bên trong. Hệ thống bảo đảm chất lượng bên trong (IQA) – vốn đã được quy định bắt buộc trong Luật Giáo dục Đại học năm 2025 – phải tham gia xuyên suốt vào mọi hoạt động vận hành thường nhật của nhà trường chứ không chỉ phục vụ việc gom nộp hồ sơ kiểm định. Đánh giá ngoài chỉ thực sự có giá trị khi kiểm chứng được hiệu quả vận hành và đưa ra các khuyến nghị thiết thực cho chu trình cải tiến liên tục.
Với tinh thần đó, mục tiêu cuối cùng không chỉ là “đạt chuẩn kiểm định”, mà là năng lực của cơ sở giáo dục trong việc tự nhận diện điểm nghẽn, ra quyết định dựa trên dữ liệu và chứng minh kết quả cải tiến. Cục trưởng Huỳnh Văn Chương kêu gọi các trường đại học, tổ chức kiểm định và lực lượng làm công tác bảo đảm chất lượng cùng quán triệt phương châm: “Đổi mới tư duy - Hành động quyết liệt - Kết quả thực chất”.
Đưa dữ liệu vào trung tâm của quản trị và văn hóa chất lượng
Tại phiên thảo luận, các chuyên gia, nhà quản lý và đại diện các cơ sở giáo dục đã trao đổi sâu về các giải pháp triển khai Thông tư số 20/2026/TT-BGDĐT, tập trung vào quản trị chiến lược, phát triển hệ thống bảo đảm chất lượng bên trong, ứng dụng dữ liệu trong quản trị, đổi mới đánh giá ngoài và lan tỏa văn hóa chất lượng.
- GS.TS Nguyễn Hữu Đức (nguyên Phó Giám đốc ĐHQG Hà Nội) cho rằng chất lượng cần được cụ thể hóa từ sứ mạng, cam kết của nhà trường thành các mục tiêu và chỉ số đo lường định lượng. Việc kết nối giữa kiểm định, xếp hạng, đối sánh và hệ thống chỉ số đánh giá sẽ giúp nhà trường nhận diện rõ điểm mạnh và những khu vực cần cải tiến. Trong bối cảnh hiện nay, công tác đánh giá cần chú trọng hơn đến tính linh hoạt của chương trình đào tạo, khả năng tạo việc làm, giá trị gia tăng của người học sau tốt nghiệp, cũng như hiệu quả nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo và phục vụ cộng đồng.
- PGS.TS Ngô Văn Thuyên (Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật TP.HCM) nhấn mạnh vai trò trung tâm của hệ thống thông tin bảo đảm chất lượng đối với sự vận hành của IQA. Dữ liệu thu thập cần được phân tích, đối sánh và sử dụng làm căn cứ ra quyết định quản trị; kết quả giám sát hoạt động phải trở thành cơ sở cho quá trình cải tiến.
- PGS.TS Tạ Thị Thu Hiền (Giám đốc Trung tâm Kiểm định chất lượng giáo dục - ĐHQG Hà Nội) nhận định góc nhìn mới của đánh giá ngoài là đi sâu vào hiệu quả vận hành, kết quả đầu ra và tác động thực tế của hoạt động đào tạo, nghiên cứu, quản trị đối với người học, xã hội và sự phát triển đất nước, thay vì chỉ dừng ở việc kiểm tra sự tuân thủ quy trình.
Các đại biểu cũng thống nhất rằng bảo đảm chất lượng cấp cơ sở và cấp chương trình đào tạo cần được gắn kết chặt chẽ; hoạt động bảo đảm chất lượng bên trong phải trở thành nếp vận hành định kỳ của nhà trường. Nhiều chia sẻ từ các chuyên gia trong và ngoài nước đã làm rõ thêm về mức độ trưởng thành của hệ thống bảo đảm chất lượng, phương pháp xây dựng khung tự đánh giá và nâng cao năng lực nội tại, hướng tới tự đánh giá, tự cải tiến và phát triển văn hóa chất lượng bền vững.

Chụp hình lưu niệm khi kết thúc hội nghị
Kết luận hội nghị, Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng Huỳnh Văn Chương đề nghị các cơ sở giáo dục đại học chủ động phối hợp với các tổ chức kiểm định và chuyên gia hoàn thiện báo cáo tự đánh giá, triển khai hiệu quả công tác đánh giá ngoài theo Thông tư số 20/2026/TT-BGDĐT, qua đó phát huy vai trò cốt lõi của bảo đảm và kiểm định chất lượng trong việc nâng cao vị thế giáo dục đại học và thúc đẩy hội nhập quốc tế.
|
P.KTBĐCL